Nöbetçi Eczaneler
Yerel kültürün canlılığı, sürekliliği ve korunması aynı zamanda milli kültürün de canlılığını, sürekliliğini ve korunmasını mümkün kılar. Yerel kültüre ait değerlerin tespiti, analizi ve değerlendirilmesi milli kültürün zenginleşmesine katkı sağlar. Dolayısıyla yerel kültüre ait değerlerin tespiti ve tahlili üzerinde yapılan çalışmaların artırılması gerekmektedir. Yerel kültüre ait değerler üzerine yapılan çalışmalarda karşılaşılan en önemli sorunlardan biri bu alanda yeterli tarihî, coğrafi ve sosyolojik kaynakların bulunmamasıdır. Edebiyat, bu alanda önemli bir boşluğu doldurmaktadır. Roman, hikâye, masal ve efsane gibi hikâye edici metinlerde reel kaynaklarda bulunmayan birtakım tarihî, coğrafi ve sosyolojik bilgilere ulaşmak mümkündür. Bu tip kurmaca metinlerde aynı zamanda halk bilimi unsurları da bulunmaktadır. Araştırma kapsamında incelenen Çarnaçar Mahallesi (1968) Sefertası (2009), Teneke Ayna (2019) ve anlatıları, bu tip hikâye edici metinler arasındadır. Sefertası hikâyesi gazeteci yazar Mehmet Nuri Yardım’a, Teneke Ayna hikâyesi gazeteci yazar Ayhan Mergen’e Çarnaçar Mahallesi romanı ise Sedat Murat takma adını kullanan Prof. Dr. Kemal Sait Mimaroğlu’na (1929-2006) aittir. Her üç anlatı da Siirt doğumlu yazarların müşahedeleri üzerine kurgulanmıştır. Yazarların yaşantılarından ve müşahedelerinden kesitler sunan anlatılar dönem itibariyle Siirt halk kültürünü ve sosyolojisini yansıtmaktadırlar. Bu çalışmanın temel amacı Siirt halk kültürü, Siirt tarihî ve Siirt mimarisi üzerinde yapılan çalışmalarda hikâye edici metinlerin sağlayabileceği katkıyı ortaya koymaktır. Çalışmada Sefertası, Teneke Ayna hikâyeleri ve Çarnaçar Mahallesi romanı örneklem olarak seçilmiş ve seçilen anlatılar doküman inceleme metoduyla tahlil edilmiştir. Araştırma sonucunda her üç anlatıda da Siirt halk kültürünü ve mimari yapısını yansıtan bilgiler olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada hikâye edici metinlerin sosyokültürel çalışmalarda kaynak olarak kullanılabileceği önerilmektedir.
